Vermogensoverzicht maken: zo brengt u alles in kaart

Een volledig vermogensoverzicht maakt u in vier stappen: u inventariseert alle bezittingen en schulden, u waardeert elk onderdeel op dezelfde peildatum met een vaste methode, u deelt het geheel in naar soort, risico en beschikbaarheid, en u spreekt af hoe en wanneer u het bijwerkt. Het lastigste is zelden het rekenen, maar volledigheid en consistentie: niets vergeten, niets dubbel tellen en elke waarde kunnen herleiden tot een bron.

Wat is een vermogensoverzicht en wat hoort erin?

Een vermogensoverzicht is één staat van alles wat u bezit en alles wat u verschuldigd bent, op één peildatum, met het nettovermogen als saldo. Het is dus meer dan een optelsom van bankrekeningen. Wie zijn vermogen over meerdere banken, brokers, een holding en vastgoed heeft verspreid, ziet bij elke partij een deel van het beeld, en elke partij rapporteert op haar eigen manier, met eigen data, valuta's en definities.

Een bruikbaar overzicht van uw vermogen bevat in elk geval:

• Liquide middelen: betaal-, spaar- en depositorekeningen, ook bij buitenlandse banken.
• Beleggingen: effectenrekeningen bij banken en brokers, beleggingsverzekeringen, participaties in fondsen en private equity, obligaties.
• Vastgoed: de eigen woning, verhuurde woningen, bedrijfspanden, een tweede huis in het buitenland.
• Ondernemingsvermogen: aandelen in een bv of holding, en vorderingen op of schulden aan die bv.
• Pensioen en lijfrente: opgebouwde pensioenaanspraken, lijfrenterekeningen en -verzekeringen.
• Overige bezittingen: crypto, kunst, verstrekte leningen (bijvoorbeeld aan kinderen), rechten zoals vruchtgebruik.
• Schulden: hypotheken, financieringen van verhuurd vastgoed, rekening-courantschulden, borgstellingen en andere verplichtingen.

Stap 1: hoe brengt u uw vermogen volledig in kaart?

U brengt uw vermogen in kaart door eerst alle partijen te verzamelen en pas daarna naar bedragen te kijken. Begin met een lijst van instellingen, rekeningen en contracten, met per regel de houder (u, uw partner, gezamenlijk, de bv), het rekeningnummer en waar het afschrift te vinden is.

Een paar bronnen helpen om niets te missen:

1. Jaaropgaven en de belastingaangifte. De Belastingdienst kijkt voor box 3 naar bezittingen en schulden op 1 januari (Belastingdienst). De jaaropgaven die banken en brokers daarvoor verstrekken, vormen een goede eerste checklist.
2. Het Kadaster. Via MijnOverheid kunt u gratis zien welke onroerende zaken en rechten op uw naam staan (Kadaster). Handig bij geërfd of lang geleden gekocht vastgoed, en bij appartementsrechten en erfpacht.
3. Mijnpensioenoverzicht.nl. Daar ziet u welke pensioenen u via huidige en vroegere werkgevers hebt opgebouwd, naast de AOW (SVB).
4. De administratie van de bv. De jaarrekening laat zien welk vermogen in de holding zit en welke rekening-courantverhoudingen er met u privé bestaan.
5. Uw eigen geheugen en dat van uw adviseurs. Denk aan een slapende rekening uit een vorig dienstverband, een oud depot bij een buitenlandse broker, een achtergestelde lening aan een bedrijf van een bekende of een wallet met crypto in eigen beheer.

Bij crypto is het goed te weten dat aanbieders van cryptodiensten sinds 2026 gegevens van gebruikers moeten verzamelen en aan de Belastingdienst moeten doorgeven; de wet daarvoor is op 10 april 2026 ingegaan en werkt terug tot en met 1 januari 2026 (Ondernemersplein). Wat in eigen beheer staat, moet u zelf vastleggen.

Vergeet de schuldenkant niet. Een overzicht met alleen bezittingen overschat het vermogen en verbergt risico's, zoals een aflopende rentevaste periode of een persoonlijke borgstelling voor een bankfinanciering van de bv.

Stap 2: hoe waardeert u elk onderdeel?

U waardeert elk onderdeel op één gezamenlijke peildatum, met een methode die u vastlegt en jaar na jaar gelijk houdt. Consistentie is belangrijker dan precisie tot op de euro: een overzicht waarin de effecten van vandaag en de woning van twee jaar geleden naast elkaar staan, vergelijkt ongelijke grootheden.

Bij vastgoed is de keuze van de waarde extra belangrijk. De WOZ-waarde wordt geschat naar de waardepeildatum, en die ligt altijd op 1 januari van het vorige jaar (Waarderingskamer). In een stijgende of dalende markt wijkt die waarde dus af van wat het pand nu zou opbrengen. Verhuurd vastgoed heeft daarnaast vaak een lagere marktwaarde dan hetzelfde pand leeg. Kies per pand één methode en vermeld die in het overzicht.

Bij een holding is de balanswaarde een praktisch vertrekpunt, maar geen opbrengstwaarde. Haalt u vermogen uit de bv, dan volgt meestal box 2-heffing. Wie wil weten wat er netto voor privé beschikbaar is, rekent die latente belasting mee als aparte regel, zodat het brutobeeld zichtbaar blijft.

Stap 3: hoe deelt u het vermogen zinvol in?

U deelt het vermogen in langs de vragen die u ermee wilt beantwoorden: waar zit het, hoe snel is het beschikbaar en welk risico loopt het. Een indeling naar instelling laat zien bij wie u uw geld hebt; een indeling naar soort en liquiditeit laat zien hoe het vermogen zich gedraagt.

Een fictief voorbeeld, met ronde bedragen ter illustratie:

In dit voorbeeld is het nettovermogen bijna vijf miljoen euro, maar is slechts € 1.600.000 (27,1% van de bezittingen) direct beschikbaar. Ruim een derde zit in de holding en bijna 39% in vastgoed. Dat soort verhoudingen ziet u pas als alles naast elkaar staat. Pensioenaanspraken staan bewust niet in de tabel: die zijn meestal niet vrij opneembaar en worden beter apart getoond.

Nuttige extra indelingen zijn valuta, regio, het eigendom (privé, partner, bv, kinderen) en de fiscale box. Kijk daarbij ook door de verpakking heen: twee brokers met elk een wereldwijd indexfonds en een discretionair mandaat met dezelfde grote aandelen kunnen samen een grotere concentratie opleveren dan elk afzonderlijk doet vermoeden. Een analyse van de portefeuille over alle rekeningen heen maakt die overlap zichtbaar.

Let op dubbeltellingen. Heeft u geld geleend aan uw bv, dan staat die vordering bij u privé als bezitting en in de bv als schuld; het eigen vermogen van de bv is daardoor al lager. Tel beide zijden consequent mee, anders klopt het totaal niet.

Stap 4: hoe houdt u het overzicht actueel?

U houdt het overzicht actueel door per categorie een vaste frequentie en een vaste bron af te spreken. Niet alles hoeft even vaak: liquide middelen en beleggingen veranderen dagelijks, vastgoed en de holding meestal per jaar of bij een ingrijpende gebeurtenis.

Een praktische routine:

• Maandelijks of per kwartaal: saldi en beleggingswaarden bijwerken, bij voorkeur automatisch via koppelingen met banken en brokers.
• Jaarlijks rond 1 januari: alles vastleggen op de peildatum die ook voor box 3 geldt, nieuwe WOZ-beschikkingen verwerken, de jaarrekening van de bv bijwerken en pensioenoverzichten opslaan.
• Bij gebeurtenissen: aankoop of verkoop van vastgoed, een schenking of erfenis, een nieuwe financiering, het einde van een rentevaste periode.

Bewaar bij elke waarde de datum en de bron. Wie kan herleiden waar een getal vandaan komt, kan het later controleren, uitleggen aan een adviseur of gebruiken als uitgangspunt bij een aangifte. Wordt box 3 in de toekomst gebaseerd op het werkelijke rendement, zoals het kabinet wil, dan worden ook stortingen, onttrekkingen en opbrengsten gedurende het jaar belangrijker dan nu.

Wat laat een goed vermogensoverzicht wel en niet zien?

Een goed overzicht laat zien wat u bezit en verschuldigd bent, hoe dat is verdeeld en hoe het zich door de tijd ontwikkelt. Het maakt zichtbaar waar concentraties zitten, hoeveel vermogen werkelijk beschikbaar is, welke valuta's en tegenpartijen een rol spelen en welke schulden wanneer aflopen.

Het laat niet zien wat een bezitting bij verkoop werkelijk opbrengt; dat blijft een schatting, zeker bij vastgoed, private equity en aandelen in een eigen onderneming. Het laat ook niet vanzelf het rendement zien. Een stijgend totaal kan het gevolg zijn van stortingen in plaats van goede beleggingen. Het tijdgewogen rendement (TWR) meet de prestatie los van stortingen en onttrekkingen; het geldgewogen rendement houdt er juist wel rekening mee. Beide vragen meer gegevens dan alleen standen op peildata.

Een overzicht is tot slot geen plan. Het beantwoordt niet of uw spreiding past bij uw doelen, of een schenking verstandig is of hoe u uw holding het best inricht. Voor die vragen is het overzicht het vertrekpunt voor een gesprek met een fiscalist, notaris of vermogensadviseur.

Wie zijn vermogen over veel partijen heeft verspreid, merkt dat het werk vooral zit in het bij elkaar brengen en bijhouden van de gegevens. Een actueel vermogensoverzicht dat automatisch wordt gevoed en per onderdeel de bron en datum toont, maakt dat werk lichter en vormt een betrouwbaar vertrekpunt voor elk gesprek over de volgende stap.